Boşanma kararının en kaygılı taraflarından biri ekonomik belirsizliktir. Düzenli geliri bulunmayan kadın, kira, faturalar ve çocukların giderleri karşısında kendisini güvencesiz hissedebilir.
Nafaka tam olarak bu noktada gündeme gelir. Fakat toplumda yaygın biçimde düşünüldüğü gibi her boşanma davasında otomatik olarak aynı miktarda nafaka verilmez.
Çalışmayan kadın nafaka alabilir mi?
Çalışmayan kadın, boşanma nedeniyle ekonomik desteğe ihtiyaç duyuyorsa ve kanuni şartlar oluşmuşsa tedbir nafakası veya yoksulluk nafakası talep edebilir.
Yoksulluk nafakası için talep eden tarafın boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek olması ve diğer taraftan daha ağır kusurlu olmaması gerekir. Nafaka yükümlüsünün ödeme gücü de dikkate alınır.
Tedbir nafakası nedir?
Tedbir nafakası, boşanma davası devam ederken ekonomik dengeyi korumayı amaçlar. Mahkeme dava sürecinde eşlerin barınması, geçimi ve çocukların bakımı için gerekli geçici önlemleri alabilir.
Tedbir nafakası şu ihtiyaçlar için gündeme gelebilir:
- Barınma
- Gıda
- Faturalar
- Sağlık giderleri
- Çocukların okul masrafları
- Günlük yaşam giderleri
Tedbir nafakası, boşanma kararı kesinleşmeden önceki dönemi ilgilendirir.
Yoksulluk nafakası nedir?
Yoksulluk nafakası, boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek eş için boşanma sonrasında gündeme gelir.
Mahkeme şu konulara bakabilir:
- Kadının gelirinin olup olmadığı
- Düzenli bir işte çalışıp çalışmadığı
- Yaşı
- Sağlık durumu
- Mesleği
- Çocukların bakım yükü
- Yaşam giderleri
- Evlilik süresi
- Tarafların sosyal ve ekonomik durumu
- Kusur dengesi
- Diğer eşin ödeme gücü
Çalışmıyor olmak tek başına nafaka almak için yeterli değildir. Fakat önemli bir değerlendirme unsurudur.
Çalışabilecek durumda olan kadın yine de nafaka alabilir mi?
Her dosya kendi şartları içinde değerlendirilir. Kadının çalışabilecek durumda olması, eğitimi, mesleği ve iş bulma imkânı önem taşıyabilir.
Fakat “çalışabilir” demek her zaman “hemen gelir elde edebilir” anlamına gelmez.
Örneğin:
- Uzun yıllardır çalışma hayatından uzak kalmış olabilir
- Küçük çocuğun bakımını üstleniyor olabilir
- Sağlık sorunları bulunabilir
- Mesleki yeterliliği güncelliğini kaybetmiş olabilir
- Yaşadığı bölgede uygun iş bulmakta zorlanabilir
Mahkeme teorik değil, gerçek ekonomik koşulları değerlendirir.
Çalışan kadın nafaka alabilir mi?
Evet. Kadının çalışması, nafaka talebini otomatik olarak ortadan kaldırmaz.
Geliri yetersiz olan çalışan kadın, boşanma sonrası yoksulluğa düşecekse şartları oluştuğunda yoksulluk nafakası talep edebilir.
Önemli olan sadece maaşın varlığı değil, maaş ile gerçek yaşam giderleri arasındaki dengedir.
Çocuk için ayrıca nafaka alınır mı?
Evet. Çocuk için ödenen iştirak nafakası ile eş lehine hükmedilen yoksulluk nafakası farklıdır.
Basit ayrım:
- Tedbir nafakası: Dava sürecindeki geçici ekonomik destek
- Yoksulluk nafakası: Boşanma sonrası eşin geçimine yönelik destek
- İştirak nafakası: Çocuğun bakım ve eğitim giderlerine katılım
Çocuk için ödenen nafaka annenin kişisel geliri sayılmaz. Çocuğun ihtiyaçlarını karşılamak için kullanılır.
Nafaka miktarı nasıl belirlenir?
Nafaka için herkese uygulanan sabit bir rakam yoktur.
Mahkeme şu belgeleri inceleyebilir:
- Maaş bordrosu
- SGK kayıtları
- Banka hareketleri
- Kira sözleşmesi
- Faturalar
- Okul giderleri
- Sağlık masrafları
- Tarafların yaşam standardı
- Diğer eşin malvarlığı
- Düzenli gelirler
Sakarya’da nafaka talep ederken yalnızca rakam yazmak yerine ihtiyacı belgelerle açıklamak daha güçlü bir yaklaşım olur.

