Boşanma davası açıldıktan sonra her şey her zaman aynı yönde ilerlemez. Bazen eşler yeniden konuşur. Bazen çocukların durumu tarafları düşündürür. Bazen de davayı açan kişi acele ettiğini fark eder.
Fakat günlük dilde “davadan vazgeçmek” denilen şeyin hukukta farklı karşılıkları vardır. Hangi yöntemin seçildiği, ileride yeniden dava açılıp açılamayacağını etkileyebilir.
Boşanma davasından vazgeçilebilir mi?
Boşanma davası açıldıktan sonra süreç sona erdirilebilir; ancak feragat ile davanın geri alınması aynı şey değildir ve hukuki sonuçları farklıdır.
HMK’da feragat, davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesi olarak düzenlenir.
Davadan feragat nedir?
Feragat, davacının açtığı davadaki talebinden vazgeçmesidir. Açık ve kesin irade gerekir.
Feragat:
- Dilekçe ile yapılabilir
- Duruşmada sözlü olarak beyan edilebilir
- Karşı tarafın onayına bağlı değildir
- Mahkemenin kabulüne bağlı değildir
- Kayıtsız ve şartsız olmalıdır
HMK m.309, feragatin dilekçeyle veya yargılama sırasında sözlü biçimde yapılabileceğini; karşı tarafın ve mahkemenin muvafakatine bağlı olmadığını düzenler.
Feragat ne zamana kadar yapılabilir?
Feragat, hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir. Bu nedenle ilk derece yargılaması sırasında olduğu gibi bazı durumlarda karar sonrasında da gündeme gelebilir.
Fakat feragatin ciddi bir sonucu vardır: Feragat, kural olarak kesin hüküm benzeri hukuki sonuç doğurur. Bu yüzden “şimdilik vazgeçeyim, birkaç ay sonra aynı olaylarla tekrar dava açarım” düşüncesi risklidir.
Davanın geri alınması nedir?
Davanın geri alınması, feragatten farklıdır. Davacı davayı takip etmekten vazgeçer ancak talep hakkını kesin olarak sona erdirmek istemez.
Bu yöntem açısından karşı tarafın açık rızası önemlidir. Feragat ile geri alma arasındaki fark, ileride aynı hakka dayanarak yeniden dava açma imkânını etkileyebilir.
Bu ayrım teknik görünür ama boşanma dosyasında çok önemlidir.
Barışan eşler ne yapmalı?
Taraflar dava devam ederken barışmışsa hemen gelişigüzel dilekçe vermemelidir. Önce hangi hukuki yöntemin uygun olduğu değerlendirilmelidir.
Şu sorular önemlidir:
- Davacı gerçekten tüm taleplerinden kalıcı olarak vazgeçmek istiyor mu?
- Karşı taraf davanın geri alınmasına rıza gösteriyor mu?
- Nafaka veya tedbir kararı var mı?
- Aynı olaylar ileride tekrar gündeme gelebilir mi?
- Feragat, tazminat veya diğer talepleri etkiler mi?
- Karşı dava açılmış mı?
Özellikle karşı dava bulunuyorsa davacının feragati her zaman dosyanın tamamını sona erdirmeyebilir. Karşı taraf kendi davasını sürdürmek isteyebilir.
Anlaşmalı boşanmadan vazgeçilebilir mi?
Evet. Taraflardan biri duruşmada boşanmak istemediğini söylerse anlaşmalı boşanma kararı verilmez. Çünkü anlaşmalı boşanma iki tarafın güncel ve serbest iradesine dayanır.
Dosyanın koşullarına göre dava çekişmeli boşanma sürecine dönüşebilir veya farklı hukuki işlem gerekebilir.
Çekişmeli boşanmadan vazgeçilebilir mi?
Evet. Fakat yöntemin doğru seçilmesi gerekir. Feragat, geri alma ve dosyanın işlemden kaldırılması farklı hukuki sonuçlar doğurur.
Sakarya’da boşanma davası açtıktan sonra vazgeçmeyi düşünen kişinin, kısa bir dilekçe vermeden önce dosyanın tamamını inceletmesi faydalıdır.
Yanlış işlem, bugün kapanması istenen dosyanın ileride yeni bir hak kaybına dönüşmesine neden olabilir.

